Aleksander Zienkiewicz

Z Encyklopedia Solidarności

Hasło wydrukowane w Tomie II.

Aleksander Zienkiewicz, ks., ur. 12 VIII 1910 w Lembówce k. Nowogródka (obecnie Białoruś), zm. 21 XI 1995 we Wrocławiu. Ukończył Wyższe Seminarium Duchowne im. św. Tomasza w Pińsku (1938), święcenia kapłańskie (3 IV 1938).

Od IV 1939 rektor kościoła farnego Przemienienia Pańskiego w Nowogródku, kapelan ss. nazaretanek w miejscowym klasztorze, prefekt gimnazjum w Nowogródku. Podczas II wojny światowej, we współpracy z ss. nazaretankami, niósł wsparcie duchowe i pomoc rodzinom prześladowanych, więzionych, mordowanych. Od 1942 dziekan nowogródzki, wikariusz generalny w północnych dekanatach diecezji pińskiej. Od 1943 ukrywał się przed gestapo, od II 1944 przebywał w Wilnie. Do Nowogródka wrócił po opuszczeniu miasta przez Niemców. W 1946 wysiedlony do Gorzowa Wlkp. W 1946 prefekt w Publicznej SP, Gimnazjum i LO w Sycowie, od 1947 prefekt w Liceum Pedagogicznym we Wrocławiu, kapelan we wrocławskim klasztorze ss. nazaretanek; IV-IX 1951 prefekt Arcybiskupiego (Wyższego) Seminarium Duchownego we Wrocławiu, IX 1951 – 1952 rektor Niższego Seminarium Duchownego w Żaganiu, od 1952 wicerektor A(W)SD we Wrocławiu, 1953-1958 rektor. VII-IX 1958, tj. do czasu likwidacji Katolickiego Instytutu Naukowego we Wrocławiu, rektor tej uczelni; następnie kierował wywodzącym się z niej Ośrodkiem Duszpastersko-Katechetycznym. W kolejnych latach członek działających przy kurii Komisji ds. Filmu, Radia, Telewizji i Teatru oraz Komisji Egzaminacyjnej Księży Katechetów Szkół Średnich, diecezjalny cenzor wydawnictw religijnych. Od 1959 przewodniczący Wydz. Duszpasterskiego Kurii Arcybiskupiej we Wrocławiu. 10 II 1959 w budynku zajmowanym wcześniej przez KIN (ul. Katedralna 4) przeprowadzono rewizję, po której 17 VIII 1959 postawiono mu (i ks. Pawłowi Latuskowi) zarzut druku skryptów dla studentów bez zezwolenia Wojewódzkiego Urzędu Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk. 4 III 1960 Sąd Powiatowy dla m. Wrocławia skazał duchownych na karę 1 mies. aresztu i 3 tys. zł grzywny. Po apelacji 5 VII 1961 Sąd Wojewódzki we Wrocławiu zmienił karę na 3 tys. grzywny. Od 1963 archidiecezjalny duszpasterz młodzieży akademickiej, nazywany Wujkiem, twórca Centralnego Ośrodka Duszpasterstwa Akademickiego przy ul. Katedralnej 4 (Pod Czwórką) – miejsca spotkań oraz formacji duchowej i intelektualnej wielu pokoleń inteligencji dolnośląskiej, podejmującej cenne inicjatywy społeczne oraz kształtującej przyszłe wrocławskie środowiska opozycyjne. Organizator wrocławskich grup przy pielgrzymkach warszawskich na Jasną Górę. Od 1976 rektor kościoła św. Piotra i Pawła we Wrocławiu i administrator domu przy ul. Katedralnej 4. W 1978 współinicjator i współorganizator wrocławskich Tygodni Kultury Chrześcijańskiej, od 1981 współorganizator pielgrzymek wrocławskich na Jasną Górę.

Od VIII 1980 we współpracy z duszpasterzami akademickimi Wrocławia udzielał wsparcia strajkującym we wrocławskich zakładach, od IX 1980 strukturom „S”.

Po 13 XII 1981 wspomagał działania wrocławskich struktur podziemnych „S” oraz w ramach działalności Arcybiskupiego Komitetu Charytatywnego we Wrocławiu organizował pomoc dla osób represjonowanych i ich rodzin. W VIII 1994 zrezygnował z piastowanych stanowisk. Od 1964 szambelan papieski, od 1972 kanonik kapituły metropolitalnej we Wrocławiu, od 1981 prałat honorowy.

Autor ponad stu prac i artykułów naukowych.

20 XI 2010 rozpoczął się w archidiecezji wrocławskiej jego proces beatyfikacyjny.

X 1955 – 1986 rozpracowywany przez Wydz. VI WUdsBP/Wydz. III KW MO/Wydz. IV KW MO/WUSW we Wrocławiu ramach sprawy ewidencyjno-obserwacyjnej krypt. Władca.

Artur Adamski, Stanisław Antoni Bogaczewicz