Encyklopedia Solidarności

https://encysol.pl/es/encyklopedia/biogramy/15726,Dziechciowski-Tadeusz-Slawomir.html
18.04.2024, 21:26

Dziechciowski Tadeusz Sławomir

Tadeusz Sławomir Dziechciowski, ur. 12 III 1940 w Kazimierce k. Równego (obecnie Ukraina). Absolwent Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, Wydz. Nauk Humanistycznych (1964) i Podyplomowego Studium Bibliotekoznawstwa na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu (1968).

1966-1970 bibliotekarz w Wojewódzkiej i Miejskiej Bibliotece Publicznej w Szczecinie, 1970-1977 kustosz w Bibliotece Naukowej Pomorskiej Akademii Medycznej tamże, 1978 – IX 1980 kustosz, z-ca dyr. w Bibliotece Naukowej Wyższej Szkoły Pedagogicznej tamże.

Od IX 1980 w „S”; członek MKR w Szczecinie, w VI/VII 1981 delegat na I WZD regionu Pomorze Pomorze „Pomorze”, podtytuł: „Pismo niezależne”, sygnowane przez Tymczasowy Zarząd Regionu Pomorza Zachodniego NSZZ „Solidarność”. Zachodnie, członek ZR; współzałożyciel, IX 1980 – 13 XII 1981 sekretarz redakcji, autor i redaktor niezależnego tygodnika „Jedność”.

13-14/15 XII 1981 uczestnik strajku w Stoczni Szczecińskiej im. Adolfa Warskiego; 26 XII 1981 internowany w KW MO w Szczecinie, następnie w Ośr. Odosobnienia w Goleniowie, Wierzchowie (w II 1982 pobity przez funkcjonariuszy służby więziennej), Strzebielinku, zwolniony 9 XII 1982. I-VI 1983 ponownie kustosz w Bibliotece Naukowej WSP, następnie oddelegowany do biblioteki na obrzeżach miasta. W 1983 członek podziemnej struktury „S” w środowisku akademickim WSP, autor do pism podziemnych, m.in. „Obrazu”, „Jedności Podziemnej”.

Od 1983 na emigracji w Szwecji, IX 1984 – 2005 asystent bibliotekarza w Bibliotece Instytutu Slawistyki Uniwersytetu w Lund; członek Komitetu Pomocy „S”; do 1989 w rocznice 13 XII 1981 uczestnik manifestacji pod Ambasadą i Konsulatem PRL w Szwecji. Od II Komisja Krajowa NSZZ „Solidarność”, II Komisja Krajowa NSZZ „Solidarność”, II, tzw. II Krajówka, powstała w III 1982 w Trójmieście z inicjatywy: Tadeusza Harasimowicza (od XII 1981 na emeryturze, wcześniej gł. księgowy w Gdańskich Zakładach Rybnych, doradca tamtejszej KZ „S”), Józefa Koska (dźwigowy w Zarządzie Portu Gdynia), Pawła Slezyngiera (mistrz na Wydz. K-2 Stoczni im. Komuny Paryskiej w Gdyni, przewodniczący „S” na największym wydziale stoczni), Jana Gawina (w III 1982 w SKP, od X 1982 pracownik Okręgowego Przedsiębiorstwa Wodno-Kanalizacyjnego w Gdyni), Pawła Zińczuka (ze Stoczni Gdańskiej im. Lenina, od IX 1980 łącznik Wydz. P-1 z Komitetem Założycielskim „S” w SG, nast. członek KZ), Janusza Satory (w 1980 w WZZ, w VIII 1980 członek KS w Elmorze; nast. wiceprzewodniczący KZ; 15 XII 1981 organizator 1-dniowego strajku w zakładzie, nast. w ukryciu), Ryszarda Jankowskiego (ze Stoczni Nauta w Gdyni), Jana Kisielewskiego, we współpracy z Tadeuszem Kulczyńskim (z Gdańskiej Stoczni Remontowej) i przedstawicielami Stoczni Północnej im. Bohaterów Westerplatte: Andrzejem Adamczykiem, Romanem Wyżlicem, Janem Wójcikiem. W komórce poligraficznej II Krajówki byli: Andrzej Andrzejewski, Justyn Baranowski, Witold Szaniawski; Tadeusz Szozda (łącznik z II KK). Członkowie II Krajówki m.in. kolportowali pisma podziemne („Tygodnik Mazowsze”, „Solidarność Narodu”). 28 VIII 1982 wystosowano „Apel do społeczeństwa” nawołujący do udziału w manifestacjach. Nazwa organizacji (miała posłużyć do sygnowania dokumentów) była kwestią sporną: II KK NSZZ „S” zaproponował T. Harasimowicz, by nadać większą rangę programowi, nad którym pracowali przedstawiciele największych zakładów Trójmiasta. Dokument: „Program budowy ugody narodowej” został ostatecznie zredagowany w VII 1982 przez P. Slezyngiera we współpracy z T. Harasimowiczem i P. Zińczukiem (podczas spotkania w jego mieszkaniu); był to przeredagowany tekst tez Prymasowskiej Rady Społecznej (opublikowanych 5 IV 1982). Wydany 4 VIII 1982 program podpisano: „Delegaci i Pracownicy. II KK NSZZ «S» (działająca na czas zawieszenia Związku)”. Zastrzeżenie to dołączono, by podkreślić, że II Krajówka nie dąży do przejęcia władzy w „S”. Żądano m.in.: odwołania stanu wojennego, likwidacji ograniczeń praw i swobód obywatelskich, uwolnienia internowanych, uniewinnienia aresztowanych, przywrócenia do pracy zwolnionych za działalność związkową, zaniechania represji wobec pracowników nauki. Spotkania II Krajówki odbywały się: w mieszkaniach T. Harasimowicza w Sopocie, P. Zińczuka w Gdańsku, w mieszkaniu przy ul. Leczkowa, na przystankach SKM Gdańsk Politechnika i Gdynia-Redłowo, w parkach. W V 1982 na Łysej Górze w Sopocie członkowie II Krajówki spotkali się z poszukiwanym listem gończym Bogdanem Lisem, który interesował się nastrojami w zakładach pracy; postanowiono utrzymywać kontakt, II Krajówka zobowiązała się przekazać mu przez łącznika opracowany program organizacji. II Krajówka została rozbita na przełomie XII 1982/I 1983; 9 XII 1982 zatrzymano, nast. aresztowano P. Slezyngiera, 19 I 1983 – J. Koska, 24 I 1983 – T. Harasimowicza, 27 I 1983 – J. Gawina, 7 II 1983 – P. Zińczuka, 30 V 1983 – R. Jankowskiego, na pocz. VII 1983 – J. Satora. J. Kisielewski od I 1983 ukrywał się, późn. został zatrzymany. 27 VII 1983 ppłk Stefan Rutkowski, Naczelnik Wydz. Śledczego WUSW w Gdańsku, wniósł wniosek o umorzenie śledztwa na mocy amnestii. 16 XI 1983 Sąd Rejonowy w Gdańsku umorzył śledztwo. 2005 na emeryturze.

 

Sylwia Wójcikowa

Opcje strony