Encyklopedia Solidarności

https://encysol.pl/es/encyklopedia/biogramy/18490,Sabatowski-Zygmunt.html
18.04.2024, 05:06

Sabatowski Zygmunt

Zygmunt Sabatowski, ur. 30 X 1931 w Malachinie k. Czerska. Ukończył Zasadniczą Szkołę Poligraficzną w Gdańsku (1952).

1952-1954 zasadnicza służba wojskowa, 1954-1982 pracownik Gdańskich Zakładów Graficznych.

W VIII 1980 drukarz ulotek i pism podczas strajków w Stoczni Gdańskiej im. Lenina i w Stoczni im. Komuny Paryskiej w Gdyni, współorganizator Wolnej Drukarni Stoczni Gdynia, naprawił i uruchomił sprzęt poligraficzny. Od IX 1980 w „S”, oddelegowany do pracy w drukarni MKZ Gdańsk, następnie ZR Gdańsk.

Po 13 XII 1981 ponownie pracownik GZG. W I 1982 współorganizator (ze Stanisławem Bobrowskim i Andrzejem Friedlem) tajnej drukarni, drukarz podziemnej edycji pisma „«Solidarność» Pismo Regionu Gdańskiego”, ulotek i plakatów, 10 II 1982 aresztowany, 25 VIII 1982 skazany wyrokiem Sądu Marynarki Wojennej w Gdyni na 3,5 roku więzienia, w wyniku rewizji obrony 29 XI 1982 SN Izba Wojskowa zmniejszył wyrok do 2 lat; osadzony w AŚ w Gdańsku, następnie w ZK w Potulicach, w VII 1983 zwolniony na mocy amnestii. Zwolniony z pracy, od 1983 na rencie. Od VII 1983 drukarz pism podziemnych „Solidarność” i „Portowiec”, współorganizator tajnych drukarni, 9 I 1986 aresztowany w jednej z nich w Gdańsku-Stogach, przetrzymywany w AŚ w Gdańsku, 13 IX 1986 zwolniony na mocy amnestii. I-V 1986 aresztowano jego żonę Kazimierę. Od jesieni 1986 zatrudniony m.in. w drukarniach kurii gdańskiej i Gdańskiej Stoczni Remontowej, od 1991 na emeryturze.

Odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (2006).

22 II Komisja Krajowa NSZZ „Solidarność”, II Komisja Krajowa NSZZ „Solidarność”, II, tzw. II Krajówka, powstała w III 1982 w Trójmieście z inicjatywy: Tadeusza Harasimowicza (od XII 1981 na emeryturze, wcześniej gł. księgowy w Gdańskich Zakładach Rybnych, doradca tamtejszej KZ „S”), Józefa Koska (dźwigowy w Zarządzie Portu Gdynia), Pawła Slezyngiera (mistrz na Wydz. K-2 Stoczni im. Komuny Paryskiej w Gdyni, przewodniczący „S” na największym wydziale stoczni), Jana Gawina (w III 1982 w SKP, od X 1982 pracownik Okręgowego Przedsiębiorstwa Wodno-Kanalizacyjnego w Gdyni), Pawła Zińczuka (ze Stoczni Gdańskiej im. Lenina, od IX 1980 łącznik Wydz. P-1 z Komitetem Założycielskim „S” w SG, nast. członek KZ), Janusza Satory (w 1980 w WZZ, w VIII 1980 członek KS w Elmorze; nast. wiceprzewodniczący KZ; 15 XII 1981 organizator 1-dniowego strajku w zakładzie, nast. w ukryciu), Ryszarda Jankowskiego (ze Stoczni Nauta w Gdyni), Jana Kisielewskiego, we współpracy z Tadeuszem Kulczyńskim (z Gdańskiej Stoczni Remontowej) i przedstawicielami Stoczni Północnej im. Bohaterów Westerplatte: Andrzejem Adamczykiem, Romanem Wyżlicem, Janem Wójcikiem. W komórce poligraficznej II Krajówki byli: Andrzej Andrzejewski, Justyn Baranowski, Witold Szaniawski; Tadeusz Szozda (łącznik z II KK). Członkowie II Krajówki m.in. kolportowali pisma podziemne („Tygodnik Mazowsze”, „Solidarność Narodu”). 28 VIII 1982 wystosowano „Apel do społeczeństwa” nawołujący do udziału w manifestacjach. Nazwa organizacji (miała posłużyć do sygnowania dokumentów) była kwestią sporną: II KK NSZZ „S” zaproponował T. Harasimowicz, by nadać większą rangę programowi, nad którym pracowali przedstawiciele największych zakładów Trójmiasta. Dokument: „Program budowy ugody narodowej” został ostatecznie zredagowany w VII 1982 przez P. Slezyngiera we współpracy z T. Harasimowiczem i P. Zińczukiem (podczas spotkania w jego mieszkaniu); był to przeredagowany tekst tez Prymasowskiej Rady Społecznej (opublikowanych 5 IV 1982). Wydany 4 VIII 1982 program podpisano: „Delegaci i Pracownicy. II KK NSZZ «S» (działająca na czas zawieszenia Związku)”. Zastrzeżenie to dołączono, by podkreślić, że II Krajówka nie dąży do przejęcia władzy w „S”. Żądano m.in.: odwołania stanu wojennego, likwidacji ograniczeń praw i swobód obywatelskich, uwolnienia internowanych, uniewinnienia aresztowanych, przywrócenia do pracy zwolnionych za działalność związkową, zaniechania represji wobec pracowników nauki. Spotkania II Krajówki odbywały się: w mieszkaniach T. Harasimowicza w Sopocie, P. Zińczuka w Gdańsku, w mieszkaniu przy ul. Leczkowa, na przystankach SKM Gdańsk Politechnika i Gdynia-Redłowo, w parkach. W V 1982 na Łysej Górze w Sopocie członkowie II Krajówki spotkali się z poszukiwanym listem gończym Bogdanem Lisem, który interesował się nastrojami w zakładach pracy; postanowiono utrzymywać kontakt, II Krajówka zobowiązała się przekazać mu przez łącznika opracowany program organizacji. II Krajówka została rozbita na przełomie XII 1982/I 1983; 9 XII 1982 zatrzymano, nast. aresztowano P. Slezyngiera, 19 I 1983 – J. Koska, 24 I 1983 – T. Harasimowicza, 27 I 1983 – J. Gawina, 7 II 1983 – P. Zińczuka, 30 V 1983 – R. Jankowskiego, na pocz. VII 1983 – J. Satora. J. Kisielewski od I 1983 ukrywał się, późn. został zatrzymany. 27 VII 1983 ppłk Stefan Rutkowski, Naczelnik Wydz. Śledczego WUSW w Gdańsku, wniósł wniosek o umorzenie śledztwa na mocy amnestii. 16 XI 1983 Sąd Rejonowy w Gdańsku umorzył śledztwo. – 2 XI 1982 rozpracowywany przez Wydz. V KW MO w Gdańsku w ramach SOR krypt. Sadyba.

Arkadiusz Kazański

Opcje strony