Aktualnie znajdujesz się na:

Biogramy

Ganowicz Ryszard

Ryszard Ganowicz, ur. 2 VI 1931 w Wilnie, zm. 22 V 1998 w Poznaniu. Absolwent Wyższej Szkoły Inżynierskiej w Poznaniu, Wydz. Budownictwa Lądowo-Wodnego (1954) oraz Politechniki Gdańskiej, Wydz. Budownictwa Lądowego (1956), doktorat (1960), habilitacja (1967), prof. nadzw. (1978).

1954–1964 asystent, st. asystent, adiunkt na Wydz. Budownictwa Lądowego PG, 1964–1967 adiunkt w Katedrze Mechaniki Budowli i Konstrukcji Budowlanych Wyższej Szkoły Rolniczej w Poznaniu, 1967–1975 adiunkt, kierownik w Katedrze Mechaniki Technicznej Instytutu Podstaw Techniki na Wydz. Technologii Drewna WSR/Akademii Rolniczej w Poznaniu, 1967–1969 st. wykładowca na Wydz. Inżynierii Uniwersytetu w Chartumie (Sudan), 1975–1978 dyr. Instytutu Mechanizacji Rolnictwa AR w Poznaniu, 1978–1990 kierownik Zakładu Mechaniki i Techniki Cieplnej/Katedry Mechaniki i Techniki Cieplnej AR tamże.

Od IX 1980 w „S”; IX 1980 – XII 1981 współtwórca i przew. Komisji Uczelnianej. Członek Ogólnopolskiej Komisji Porozumiewawczej Nauki NSZZ „S”. 17 XII 1981 internowany, przetrzymywany w Ośrodku Odosobnienia w Gębarzewie i Ostrowie Wielkopolskim (8–21 III 1982 uczestnik głodówki przeciw łamaniu praw człowieka i obywatela w Polsce), 3 VII 1982 zwolniony.

1989–1991 senator RP z listy KO. IV 1990 delegat ZR Regionu Wielkopolska na II Komisja Krajowa NSZZ „Solidarność”, II Komisja Krajowa NSZZ „Solidarność”, II, tzw. II Krajówka, powstała w III 1982 w Trójmieście z inicjatywy: Tadeusza Harasimowicza (od XII 1981 na emeryturze, wcześniej gł. księgowy w Gdańskich Zakładach Rybnych, doradca tamtejszej KZ „S”), Józefa Koska (dźwigowy w Zarządzie Portu Gdynia), Pawła Slezyngiera (mistrz na Wydz. K-2 Stoczni im. Komuny Paryskiej w Gdyni, przewodniczący „S” na największym wydziale stoczni), Jana Gawina (w III 1982 w SKP, od X 1982 pracownik Okręgowego Przedsiębiorstwa Wodno-Kanalizacyjnego w Gdyni), Pawła Zińczuka (ze Stoczni Gdańskiej im. Lenina, od IX 1980 łącznik Wydz. P-1 z Komitetem Założycielskim „S” w SG, nast. członek KZ), Janusza Satory (w 1980 w WZZ, w VIII 1980 członek KS w Elmorze; nast. wiceprzewodniczący KZ; 15 XII 1981 organizator 1-dniowego strajku w zakładzie, nast. w ukryciu), Ryszarda Jankowskiego (ze Stoczni Nauta w Gdyni), Jana Kisielewskiego, we współpracy z Tadeuszem Kulczyńskim (z Gdańskiej Stoczni Remontowej) i przedstawicielami Stoczni Północnej im. Bohaterów Westerplatte: Andrzejem Adamczykiem, Romanem Wyżlicem, Janem Wójcikiem. W komórce poligraficznej II Krajówki byli: Andrzej Andrzejewski, Justyn Baranowski, Witold Szaniawski; Tadeusz Szozda (łącznik z II KK). Członkowie II Krajówki m.in. kolportowali pisma podziemne („Tygodnik Mazowsze”, „Solidarność Narodu”). 28 VIII 1982 wystosowano „Apel do społeczeństwa” nawołujący do udziału w manifestacjach. Nazwa organizacji (miała posłużyć do sygnowania dokumentów) była kwestią sporną: II KK NSZZ „S” zaproponował T. Harasimowicz, by nadać większą rangę programowi, nad którym pracowali przedstawiciele największych zakładów Trójmiasta. Dokument: „Program budowy ugody narodowej” został ostatecznie zredagowany w VII 1982 przez P. Slezyngiera we współpracy z T. Harasimowiczem i P. Zińczukiem (podczas spotkania w jego mieszkaniu); był to przeredagowany tekst tez Prymasowskiej Rady Społecznej (opublikowanych 5 IV 1982). Wydany 4 VIII 1982 program podpisano: „Delegaci i Pracownicy. II KK NSZZ «S» (działająca na czas zawieszenia Związku)”. Zastrzeżenie to dołączono, by podkreślić, że II Krajówka nie dąży do przejęcia władzy w „S”. Żądano m.in.: odwołania stanu wojennego, likwidacji ograniczeń praw i swobód obywatelskich, uwolnienia internowanych, uniewinnienia aresztowanych, przywrócenia do pracy zwolnionych za działalność związkową, zaniechania represji wobec pracowników nauki. Spotkania II Krajówki odbywały się: w mieszkaniach T. Harasimowicza w Sopocie, P. Zińczuka w Gdańsku, w mieszkaniu przy ul. Leczkowa, na przystankach SKM Gdańsk Politechnika i Gdynia-Redłowo, w parkach. W V 1982 na Łysej Górze w Sopocie członkowie II Krajówki spotkali się z poszukiwanym listem gończym Bogdanem Lisem, który interesował się nastrojami w zakładach pracy; postanowiono utrzymywać kontakt, II Krajówka zobowiązała się przekazać mu przez łącznika opracowany program organizacji. II Krajówka została rozbita na przełomie XII 1982/I 1983; 9 XII 1982 zatrzymano, nast. aresztowano P. Slezyngiera, 19 I 1983 – J. Koska, 24 I 1983 – T. Harasimowicza, 27 I 1983 – J. Gawina, 7 II 1983 – P. Zińczuka, 30 V 1983 – R. Jankowskiego, na pocz. VII 1983 – J. Satora. J. Kisielewski od I 1983 ukrywał się, późn. został zatrzymany. 27 VII 1983 ppłk Stefan Rutkowski, Naczelnik Wydz. Śledczego WUSW w Gdańsku, wniósł wniosek o umorzenie śledztwa na mocy amnestii. 16 XI 1983 Sąd Rejonowy w Gdańsku umorzył śledztwo. KZD. 1990–1998 w ROAD/UD/UW (1996–1998 przew. UW w Poznaniu). 1990–1996 rektor AR tamże. Członek stowarzyszeń naukowych i zawodowych, m. in.: Polskiego Związku Inżynierów i Techników Budowlanych, Polskiego Towarzystwa Mechaniki Teoretycznej i Stosowanej, Komitetu Inżynierii Lądowej i Wodnej PAN. Założyciel i członek Rady Wielkopolskiej Fundacji Wschodniej w Poznaniu.

Współautor podręcznika Statyka (1997). Autor artykułów naukowych publikowanych m. in. w „Inżynierii i Budownictwie”, „Rozprawach Inżynierskich”, „Holztechnologie”, „Wood Science and Technology”.

Odznaczony Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (1995), Medalem Regionu Wielkopolska NSZZ Solidarność (2010).

10 XI 1980 – 21 IV 1983 rozpracowywany przez Wydz. III KW MO w Poznaniu w ramach SOS krypt. Kłos; 12 VIII 1983 – 27 VI 1989 przez Wydz. III WUSW w ramach KE krypt. Ryś.

 

Barbara Fabiańska/Piotr Szwochert

Opcje strony

do góry