Encyklopedia Solidarności

https://encysol.pl/es/encyklopedia/biogramy/19508,Wolyniec-Tadeusz-Jan.html
26.04.2024, 23:16

Wołyniec Tadeusz Jan

Tadeusz Jan Wołyniec, ur. 1 X 1957 w Koszalinie. Ukończył ZSZ przy Fabryce Maszyn Budowlanych Bumar tamże (1976).

1973–1980 ślusarz-mechanik w FMB Bumar w Koszalinie, 1980 mechanik pojazdów samochodowych w Przedsiębiorstwie Państwowym Polmozbyt tamże, 1980–1984 w Warsztatach Naprawcze Taboru Samochodowego Wojewódzkiej Kolumny Transportu Sanitarnego tamże.

25 VIII 1980 współorganizator strajku solidarnościowego w WKTS.

Od IX 1980 w „S”; 1980–1981 przew. Oddziałowej KZ WNTS przy WKTS.

Po 13 XII 1981 działacz podziemnej „S” w Koszalinie, do 31 VIII 1984 stał na czele podziemnej struktury związkowej w WKTS; uczestnik w pogrzebie zamordowanego górnika KWK Wujek Wujek "Wujek", pismo wydawane od jesieni 1982 – I 1986 w Katowicach przez Młodzieżowy Komitet Oporu Społecznego przy KWK Wujek zrzeszony w sieci KOS. Jana Stawisińskiego (mieszkańca Koszalina) oraz ks. Jerzego Popiełuszki. 1981–1989 kolporter wydawnictw podziemnych, od 1987 współwydawca podziemnych pism sygnowanych przez „S”: „Oko”, „Pobudka”, „Ucho”, „Rewers”. 1982 współorganizator pomocy żywnościowej i in. internowanym m.in. w Ośrodku Odosobnienia w Darłówku i Wierzchowie Pomorskim. 10–11 XI 1982 za pomocą radiotelefonu pogotowia ratunkowego w Koszalinie nadawał komunikaty podziemnej „S”. 25 X 1984 uprowadzony przez SB w celu wymuszenia współpracy oraz ujawnienia podziemnych drukarni i działaczy podziemnej „S”. 25–26 X 1984 osadzony w areszcie WUSW w Koszalinie za posiadanie urządzeń „małej poligrafii i sporządzanie ulotek”. 1984–1990 spawacz-monter instalacji sanitarnych i c.o. w zakładach prywatnych. Wielokrotnie karany przez kolegium ds. wykroczeń, m.in. za udział w manifestacji „S” 1 V 1988 w Słupsku. 12 XII 1988 skazany przez Sąd Rejonowy w Słupsku na 1,5 roku pozbawienia wolności w zawieszeniu za rzekomą napaść na funkcjonariuszy MO. 22 VIII 1987 – 13 V 1989 wiceprzew. Międzyregionalnej Komisji Koordynacyjnej „S” Pomorza Środkowego Koszalin – Słupsk, 25 II 1989 – 13 V 1989 wiceprzew. TZR Pomorza Środkowego.

8 IV – 24 VI 1989 członek Wojewódzkiego KO w Koszalinie, 13 V 1989 upoważniony przez Lecha Wałęsę do organizowania struktur związkowych w Koszalinie. 2 XII 1989 uczestnik II Komisja Krajowa NSZZ „Solidarność”, II Komisja Krajowa NSZZ „Solidarność”, II, tzw. II Krajówka, powstała w III 1982 w Trójmieście z inicjatywy: Tadeusza Harasimowicza (od XII 1981 na emeryturze, wcześniej gł. księgowy w Gdańskich Zakładach Rybnych, doradca tamtejszej KZ „S”), Józefa Koska (dźwigowy w Zarządzie Portu Gdynia), Pawła Slezyngiera (mistrz na Wydz. K-2 Stoczni im. Komuny Paryskiej w Gdyni, przewodniczący „S” na największym wydziale stoczni), Jana Gawina (w III 1982 w SKP, od X 1982 pracownik Okręgowego Przedsiębiorstwa Wodno-Kanalizacyjnego w Gdyni), Pawła Zińczuka (ze Stoczni Gdańskiej im. Lenina, od IX 1980 łącznik Wydz. P-1 z Komitetem Założycielskim „S” w SG, nast. członek KZ), Janusza Satory (w 1980 w WZZ, w VIII 1980 członek KS w Elmorze; nast. wiceprzewodniczący KZ; 15 XII 1981 organizator 1-dniowego strajku w zakładzie, nast. w ukryciu), Ryszarda Jankowskiego (ze Stoczni Nauta w Gdyni), Jana Kisielewskiego, we współpracy z Tadeuszem Kulczyńskim (z Gdańskiej Stoczni Remontowej) i przedstawicielami Stoczni Północnej im. Bohaterów Westerplatte: Andrzejem Adamczykiem, Romanem Wyżlicem, Janem Wójcikiem. W komórce poligraficznej II Krajówki byli: Andrzej Andrzejewski, Justyn Baranowski, Witold Szaniawski; Tadeusz Szozda (łącznik z II KK). Członkowie II Krajówki m.in. kolportowali pisma podziemne („Tygodnik Mazowsze”, „Solidarność Narodu”). 28 VIII 1982 wystosowano „Apel do społeczeństwa” nawołujący do udziału w manifestacjach. Nazwa organizacji (miała posłużyć do sygnowania dokumentów) była kwestią sporną: II KK NSZZ „S” zaproponował T. Harasimowicz, by nadać większą rangę programowi, nad którym pracowali przedstawiciele największych zakładów Trójmiasta. Dokument: „Program budowy ugody narodowej” został ostatecznie zredagowany w VII 1982 przez P. Slezyngiera we współpracy z T. Harasimowiczem i P. Zińczukiem (podczas spotkania w jego mieszkaniu); był to przeredagowany tekst tez Prymasowskiej Rady Społecznej (opublikowanych 5 IV 1982). Wydany 4 VIII 1982 program podpisano: „Delegaci i Pracownicy. II KK NSZZ «S» (działająca na czas zawieszenia Związku)”. Zastrzeżenie to dołączono, by podkreślić, że II Krajówka nie dąży do przejęcia władzy w „S”. Żądano m.in.: odwołania stanu wojennego, likwidacji ograniczeń praw i swobód obywatelskich, uwolnienia internowanych, uniewinnienia aresztowanych, przywrócenia do pracy zwolnionych za działalność związkową, zaniechania represji wobec pracowników nauki. Spotkania II Krajówki odbywały się: w mieszkaniach T. Harasimowicza w Sopocie, P. Zińczuka w Gdańsku, w mieszkaniu przy ul. Leczkowa, na przystankach SKM Gdańsk Politechnika i Gdynia-Redłowo, w parkach. W V 1982 na Łysej Górze w Sopocie członkowie II Krajówki spotkali się z poszukiwanym listem gończym Bogdanem Lisem, który interesował się nastrojami w zakładach pracy; postanowiono utrzymywać kontakt, II Krajówka zobowiązała się przekazać mu przez łącznika opracowany program organizacji. II Krajówka została rozbita na przełomie XII 1982/I 1983; 9 XII 1982 zatrzymano, nast. aresztowano P. Slezyngiera, 19 I 1983 – J. Koska, 24 I 1983 – T. Harasimowicza, 27 I 1983 – J. Gawina, 7 II 1983 – P. Zińczuka, 30 V 1983 – R. Jankowskiego, na pocz. VII 1983 – J. Satora. J. Kisielewski od I 1983 ukrywał się, późn. został zatrzymany. 27 VII 1983 ppłk Stefan Rutkowski, Naczelnik Wydz. Śledczego WUSW w Gdańsku, wniósł wniosek o umorzenie śledztwa na mocy amnestii. 16 XI 1983 Sąd Rejonowy w Gdańsku umorzył śledztwo. WZD Regionu Koszalińskiego; 13 V 1989 – 18 I 1992 wiceprzew. ZR Pobrzeże; 1990 współzałożyciel Zarządu Wojewódzkiego PC w Koszalinie. W 1990 członek Wojewódzkiej Komisji Kwalifikacyjnej ds. weryfikacji b. funkcjonariuszy SB tamże. W 1998 współzałożyciel Stowarzyszenia Osób Represjonowanych w Stanie Wojennym Oddział w Koszalinie, członek Zarządu Głównego. W 2004 założyciel i przew. Stowarzyszenia Komitet Obywatelski Miasta Koszalina i pełnomocnik Ruchu Obywatelskiego na rzecz Jedmomandatowych Okręgów Wyborczych na region koszaliński. 1990–2006 mechanik samochodowy w Miejskim Zakładzie Komunikacji Sp. z o.o.; 29 III 2006 organizator Komitetu Założycielskiego „S” 80 przy MZK w Koszalinie. 30 III 2006 zwolniony z pracy wraz z in. członkami KZ. Od 2006 członek Stowarzyszenia Wolnego Słowa, od 2005 wiceprzew. Związku Stowarzyszeń Osób Represjonowanych w latach 1980–1990 w Gdańsku. Od XI 2017 członek Wojewódzkiej Rady Kombatanckiej i Wojewódzkiej Rady Konsultacyjnej ds. Działaczy Opozycji Antykomunistycznej oraz Osób Represjonowanych z Powodów Politycznych przy Wojewodzie Zachodniopomorskim.

Współautor i wydawca książki Solidarność w województwie koszalińskim 1980–1990 (2006).

Odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (2009), Krzyżem Wolności i Solidarności (2017), wyróżniony odznaką Zasłużony Działacz Kultury (2001).

26 III 1982 – 22 XII 1989 rozpracowywany przez Wydz. V/WOG KW MO/WUSW w Koszalinie w ramach SOR krypt. Miot; 14 IV 1989 – 9 V 1990 w ramach SOR krypt. Manhattan.

Rafał Marciniak

Opcje strony