1982

kwiecień
  • W Paryżu ukazuje się 1. numer miesięcznika „Kontakt”, redagowanego przez członków i  współpracowników NSZZ „Solidarność”. Redaktorem naczelnym pisma zostaje Mirosław Chojecki.
  • W Płocku została założona (przez Katarzynę Adamkowską i Jacka Pawłowicza) Samodzielna Oficyna Wydawnicza SOWA. Pierwotnie wydawała ulotki, plakaty kolportowane na terenie szkół średnich. Od XII 1982 – po otrzymaniu z Warszawy za pośrednictwem Grzegorza Liese powielacza ramkowego– rozpoczęła powielanie pierwszych gazet metodą sitodruku. 11 IV 1983 po aresztowaniu K. Adamkowskiej, Julina Fabianowicza, Roberta Kaloty i J. Pawłowicza wydawnictwo zakończyło działalność.

1

  • Dyrektorem Rozgłośni Polskiej Radia Wolna Europa zostaje Zdzisław Najder, historyk literatury, jeden z założycieli Polskiego Porozumienia Niepodległościowego (PPN).
  • Wznawia emisję II Program TV.

2

  • W Białej Podlaskiej pijany żołnierz, st. sierż. Andrzej Kuśpita strzałem z pistoletu zabija 19-letniego Wojciecha Cieleckiego.

3

  • W ambulatorium Aresztu Śledczego w Załężu koło Rzeszowa zmarł Mieczysław Rokitowski, który został pobity przez współosadzonych. 21 III 1982 r. został zatrzymany (po wyjściu z katedry w Przemyślu) i tymczasowo aresztowany za rzekomy kolportaż wydawnictw „Solidarności”.
  • W Bielsku Białej i Skoczowie oblano farbą pomniki żołnierzy sowieckich.
  • W Rzeszowie w szpitalu zmarł Stanisław Kot, były przewodniczący Komisji Zakładowej NSZZ "Solidarność" w Zakładzie Transportu Mięsnego w Rzeszowie. 31 III 1982 r. został on  zatrzymany w Miłocinie przez patrol złożony z funkcjonariusza MO, funkcjonariusza ZOMO i 2 żołnierzy. Po ciężkim pobiciu został odwieziony do izby wytrzeźwień, a następnie do szpitala.

  • Prof. Henryk Samsonowicz zostaje usunięty ze stanowiska rektora Uniwersytetu Warszawskiego.

11

  • Urząd Wojewódzki w Poznaniu rekwiruje pieniądze znajdujące się na koncie Społecznego Komitetu Budowy Pomnika Czerwca 1956 i przekazuje je Caritasowi.
  • W Szczecinie rozpoczyna się proces Edmunda Bałuki, któremu postawiono zarzut współpracy z Radiem Wolna Europa i sekcją polską IV Międzynarodówki, organizowania Polskiej Partii Socjalistycznej uznanej za terrorystyczną, kolportaż „Szerszenia” i nawoływanie do tworzenia wolnych związków zawodowych. 30 VI Bałuka zostaje skazany na 5 lat pozbawienia wolności. 

12

  • W Warszawie, z dachu domu przy rogu ul. Grójeckiej i Niemcewicza, zostaje nadana przez Marka Rasińskiego i Janusza Klekowskiego pierwsza audycja podziemnego Radia Solidarność. Audycja przygotowana przez Zofię i Zbigniewa Romaszewskich, emitowana na falach UKF 70,1 MHz rozpoczęła się o godz. 21.00, trwała 8 minut i była bardzo dobrze słyszalna. Zgodnie z apelem autorów, słuchający audycji gasili w swoich mieszkaniach światło 2 lub 3 razy. 30 IV i 9 V nadano następne audycje. Później audycje Radia Solidarność nadawano też w innych miastach.

13

14

  • W warszawskich kinach Atlantic i Skarpa, podczas seansu filmowego, na widowni zostaje rozlany cuchnący płyn, co powoduje przerwanie projekcji i odwołanie dwóch następnych seansów.

15

  • W Szczecinie ogłoszono powstanie Regionalnego Komitetu Strajkowego „Solidarność” Regionu Pomorze Zachodnie, który kontynuował działalność Stoczniowej Komisji Zakładowej z „Warskiego”. Na jego czele staje Stanisław Zabłocki, a po jego ujawnieniu się od końca 1982 r. Grzegorz Durski.
  • Ukazuje się 1. numer niezależnego pisma literackiego „Wezwanie”. Redakcję tworzą: Tomasz Jastrun, Irena Lewandowska, Piotr Matywiecki. Numer zamieszcza poradnik dla artystów sceny i filmu: […] Kolaborantem jest ten, który użyje swego nazwiska, twarzy, głosu lub talentu dla celów propagandy i usprawiedliwienia przemocy. W środowiskach aktorskich za kolaborantów uważać się będzie każdego, kto występuje bądź realizuje programy w radio bądź w TV […] oraz uczestniczy w imprezach publicznych służących propagandzie reżimowej. […]

17

  • Prymas Polski kardynał Józef Glemp powołuje Prymasowski Komitet Pomocy Bliźniemu. Zadaniem PKPB jest […] niesienie ewangelicznej pomocy wszystkim braciom w narodzie polskim, a w szczególności: chorym, kalekom, sędziwym i samotnym, cierpiącym i prześladowanym, pozbawionym pracy. […] Autorami inicjatywy jest środowiska rzemieślników z „Solidarności”, pragnących nieść pomoc wszystkim znajdującym się w potrzebie, szczególnie osobom, które w wyniku internowania czy aresztowań straciły pracę. Sprawą utworzenia PKPB zajął się ks. prałat Tadeusz Uszyński, rektor akademickiego kościoła św. Anny w Warszawie.

18

  • Internowani w Uhercach podejmują akcję protestacyjną. Domagają się wypuszczenia z obozu dwóch ciężko chorych kolegów. Przed barakami wokół rozpalonego ogniska odbywa się zbiorowy protest: walenie w metalowe miski, skandowanie „uwolnić chorych”. Po otoczeniu obozu przez ZOMO i WOP protest zostaje przerwany.

20

  • W Szczecinie ogłoszono utworzenie Rady Koordynacyjnej „Solidarności” Regionu Pomorze Zachodnie, w której skład weszły konspiracyjne grupy solidarnościowe: polickiej „Jedności”, „KOS-a” i „Biuletynu Informacyjnego” (później „BIS-a)” oraz portowego „Komunikatu” (później „CDN”). Rada Koordynacyjna, podobnie jak Regionalny Komitet Strajkowy aspirowała do przewodzenia opozycji w całym regionie. W jego skład wchodzą: Longin Komołowski, Włodzimierz Lisewski, Jan Otto, Jerzy Słonecki, Janusz Szaban i Jan Tarnowski. Struktura wydaje pisma: „Feniks” i „Informacje Bieżące”.
  • W Łodzi powstaje Tajny Tymczasowy Zarząd Regionalny – struktura kierująca działaniami opozycji na terenie miasta i regionu, która na czas stanu wojennego przejęła funkcję statutowych władz regionalnych Związku.

22

23

  • W Kielcach oblano farbą pomnik żołnierzy sowieckich.

24

  • W Warszawie powstaje Międzyzakładowy Robotniczy Komitet „Solidarności” (MRKS), największa struktura podziemna „Solidarności” w Regionie Mazowsze, oparta na systemie piątkowym. W skład pierwszej piątki wchodzili: Roman Bielański z Zakładów Mechanicznych Ursus, z Państwowych Zakładów Optycznych, Edward Mizikowski z Huty Warszawa (w listopadzie 1982 jego funkcję przejął Wacław Skudniewski, Edward Piotrowski z Zakładów Mechanicznych im. Nowotki, oraz Jerzy Bogumił z Centrum Naukowo-Produkcyjnego Materiałów Elektronicznych. Organizatorem i szefem służb wykonawczych (tzw. grup specjalnych) był Adam Borowski. Redaktorem naczelnym organu MRKS, pisma „CDN – Głos Wolnego Robotnika” był Andrzej Machalski; poligrafią kierował Jacek Chmaj, za kolportaż i transport był odpowiedzialny Grzegorz Gampel, pieczę nad finansami sprawował Mieczysław Nowak, zaopatrzeniem zajmowała się Lidia Stobbe, a na czele tzw. biura stała Elżbieta Stobbe.
  • W Zamościu oblano farba pomnik funkcjonariuszy MO i SB poległych w walkach z niepodległościowym podziemiem.

28

  • Grupa bibliotekarzy z kilku miast (Jerzy Maj – Warszawa, Renia Dabertowa – Poznań, Jacek Sauk – Szczecin, Krystyna Bielawska – Kraków, Iwona Książek – Łódź) zaczyna redagowanie pisma „Okno”, drukowanego w poszczególnych miastach i tam kolportowanego.

29

  • W Puławach rozpoczyna się fala aresztowań działaczy Komitetu Obrony Narodowej „Solidarność”. Aresztowani zostają: Halina Komsta, Teresa Maria Miłczak i Franciszek Kaproń. 20 V kolejni aresztowani: Jan Zbigniew Szczygieł i Edward Owczarski. Aresztowania rozbijają działalność KON"S". 27 V Sąd Warszawskiego Okręgu Wojskowego Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie skazuje w trybie doraźnym H. Komstę i F. Kapronia na 3 lata pozbawienia wolności. 7 X Sąd Wojewódzki w Lublinie w postępowaniu doraźnym skazuje J. Z. Szczygła i E. Owczarskiego na 1,5 roku pozbawienia wolności.

30

  • Przed świętem pracy zostaje zwolnionych ok. 1000 internowanych oraz zniesiona godzina milicyjna.
  • W Krakowie-Nowej Hucie na trasie brama główna Kombinatu HiL – Plac Centralny przechodzi wielotysięczny „cichy marsz” hutników, którzy za sugestią z kolportowanych ulotek ignorują środki publicznego transportu i przechodzą wspomnianą trasę podnosząc jedynie do góry dłonie z palcami ułożonymi w kształcie litery „V”. Choć demonstranci mijają milicyjne pojazdy cicha manifestacja kończy się na Placu Centralnym bez interwencji milicji.

do góry