Aktualnie znajdujesz się na:

Biogramy

Bełz Tadeusz

Tadeusz Bełz, ur. 14 VIII 1950 w Gorzowie Wlkp., zm. 28 VII 2013 w Gliwicach. Ukończył Technikum Elektromechaniczne tamże (1969).

W 1969 pracownik zakładów Stilon w Gorzowie; 1970-1971 zasadnicza służba wojskowa; 1971-1973 pracownik Zakładów Jedwabniczych Silwana tamże, od 1973 pracownik Politechniki Śląskiej w Gliwicach, następnie Przedsiębiorstwa Projektowania i Wyposażenia Zakładów Przemysłowych Promel, 1975-1990 kierownik Wydz. Remontu Sprzętu Budowlanego w Gliwickim Przedsiębiorstwie Robót Inżynieryjnych.

Pod koniec VIII 1980 przewodniczący KS podczas kilkugodzinnego protestu w GPRI, od IX 1980 w „S”, przewodniczący Komitetu Założycielskiego, następnie przewodniczący KZ. W 1981 członek Polskiej Partii Demokratycznej.

Po 13 XII 1981 członek II Komisja Krajowa NSZZ „Solidarność”, II Komisja Krajowa NSZZ „Solidarność”, II, tzw. II Krajówka, powstała w III 1982 w Trójmieście z inicjatywy: Tadeusza Harasimowicza (od XII 1981 na emeryturze, wcześniej gł. księgowy w Gdańskich Zakładach Rybnych, doradca tamtejszej KZ „S”), Józefa Koska (dźwigowy w Zarządzie Portu Gdynia), Pawła Slezyngiera (mistrz na Wydz. K-2 Stoczni im. Komuny Paryskiej w Gdyni, przewodniczący „S” na największym wydziale stoczni), Jana Gawina (w III 1982 w SKP, od X 1982 pracownik Okręgowego Przedsiębiorstwa Wodno-Kanalizacyjnego w Gdyni), Pawła Zińczuka (ze Stoczni Gdańskiej im. Lenina, od IX 1980 łącznik Wydz. P-1 z Komitetem Założycielskim „S” w SG, nast. członek KZ), Janusza Satory (w 1980 w WZZ, w VIII 1980 członek KS w Elmorze; nast. wiceprzewodniczący KZ; 15 XII 1981 organizator 1-dniowego strajku w zakładzie, nast. w ukryciu), Ryszarda Jankowskiego (ze Stoczni Nauta w Gdyni), Jana Kisielewskiego, we współpracy z Tadeuszem Kulczyńskim (z Gdańskiej Stoczni Remontowej) i przedstawicielami Stoczni Północnej im. Bohaterów Westerplatte: Andrzejem Adamczykiem, Romanem Wyżlicem, Janem Wójcikiem. W komórce poligraficznej II Krajówki byli: Andrzej Andrzejewski, Justyn Baranowski, Witold Szaniawski; Tadeusz Szozda (łącznik z II KK). Członkowie II Krajówki m.in. kolportowali pisma podziemne („Tygodnik Mazowsze”, „Solidarność Narodu”). 28 VIII 1982 wystosowano „Apel do społeczeństwa” nawołujący do udziału w manifestacjach. Nazwa organizacji (miała posłużyć do sygnowania dokumentów) była kwestią sporną: II KK NSZZ „S” zaproponował T. Harasimowicz, by nadać większą rangę programowi, nad którym pracowali przedstawiciele największych zakładów Trójmiasta. Dokument: „Program budowy ugody narodowej” został ostatecznie zredagowany w VII 1982 przez P. Slezyngiera we współpracy z T. Harasimowiczem i P. Zińczukiem (podczas spotkania w jego mieszkaniu); był to przeredagowany tekst tez Prymasowskiej Rady Społecznej (opublikowanych 5 IV 1982). Wydany 4 VIII 1982 program podpisano: „Delegaci i Pracownicy. II KK NSZZ «S» (działająca na czas zawieszenia Związku)”. Zastrzeżenie to dołączono, by podkreślić, że II Krajówka nie dąży do przejęcia władzy w „S”. Żądano m.in.: odwołania stanu wojennego, likwidacji ograniczeń praw i swobód obywatelskich, uwolnienia internowanych, uniewinnienia aresztowanych, przywrócenia do pracy zwolnionych za działalność związkową, zaniechania represji wobec pracowników nauki. Spotkania II Krajówki odbywały się: w mieszkaniach T. Harasimowicza w Sopocie, P. Zińczuka w Gdańsku, w mieszkaniu przy ul. Leczkowa, na przystankach SKM Gdańsk Politechnika i Gdynia-Redłowo, w parkach. W V 1982 na Łysej Górze w Sopocie członkowie II Krajówki spotkali się z poszukiwanym listem gończym Bogdanem Lisem, który interesował się nastrojami w zakładach pracy; postanowiono utrzymywać kontakt, II Krajówka zobowiązała się przekazać mu przez łącznika opracowany program organizacji. II Krajówka została rozbita na przełomie XII 1982/I 1983; 9 XII 1982 zatrzymano, nast. aresztowano P. Slezyngiera, 19 I 1983 – J. Koska, 24 I 1983 – T. Harasimowicza, 27 I 1983 – J. Gawina, 7 II 1983 – P. Zińczuka, 30 V 1983 – R. Jankowskiego, na pocz. VII 1983 – J. Satora. J. Kisielewski od I 1983 ukrywał się, późn. został zatrzymany. 27 VII 1983 ppłk Stefan Rutkowski, Naczelnik Wydz. Śledczego WUSW w Gdańsku, wniósł wniosek o umorzenie śledztwa na mocy amnestii. 16 XI 1983 Sąd Rejonowy w Gdańsku umorzył śledztwo. Garnituru Delegatury Gliwickiej, kolporter wydawnictw podziemnych (m.in. „Manifestacji Gliwickiej”), drukarz i wytwórca urządzeń do druku z matryc i na sicie. W VIII 1982 uczestnik instalowania nadajnika radiowego II GDG, wykonawca półmetrowych pieczęci, którymi 8 X 1982 ostemplowano 150 autobusów komunikacji miejskiej w gliwickiej zajezdni. W 1983 współtwórca gliwickiej Solidarności Walczącej, organizator druku i kolportażu wydawnictw SW (we współpracy m.in. z Jadwigą Chmielowską i Tadeuszem Drzazgowskim). Kilkakrotnie zatrzymany na 48 godz., szykanowany w pracy (przesunięcie na gorzej płatne stanowisko, pogróżki, próby zastraszenia). XII 1981 – 1989 uczestnik nieformalnej grupy pomagającej represjonowanym w znalezieniu pracy.

1992-1998 w Kanadzie, pracownik firm telekomunikacyjnych. Od 1998 własna działalność gospodarcza w Gliwicach. Od 2008 na rencie.

1983-1984 rozpracowywany przez Wydz. V-2 WUSW w Katowicach w ramach SOS krypt. Kooperacja.

Andrzej Jarczewski

Opcje strony

do góry