Hasła rzeczowe

Wydawnictwo Rota

Wydawnictwo Rota, wydawnictwo podziemne działające w Krakowie 1982–1987, założone i prowadzone przez Annę Wierzbicką (obecnie Wierzbicka-Bogacz) i Ksawerego Bogacza. Współpracownicy: Tadeusz Rudkowski, Halina i Andrzej Gudowscy, Barbara Szumska, Katarzyna Waksmundzka.

Nakładem wydawnictwa ukazały się 42 książki, w tym 29 sygnowanych nazwą Wydawnictwo Rota; 11 tytułów pn. Wydawnictwo V; 2 pn. Wydawnictwo Historyczne.

Wydano książki: Stefana Kisielewskiego, Leszka Kołakowskiego, Warłama Szałamowa, a także opowiadania Sławomira Mrożka i Janusza Głowackiego; teksty homilii Jana Pawła II wygłaszanych w czasie pielgrzymki do Polski 1983, publikacje o tematyce historycznej, publicystykę, m.in.: Krystyny Marek Jałta po latach (1983), Józefa Piłsudskiego Psychologia więźnia (1986), Władysława Bartoszewskiego (pod ps. Jan Kowalski) Metody i praktyki bezpieki w pierwszym dziesięcioleciu PRL (1986), Ryszarda Kuklińskiego Wojna z narodem widziana od środka (1987). Wydrukowano również tomiki poezji: ks. Tadeusza Isakowicza-Zaleskiego Oblężenie (1985) oraz Wspomnienia (1985), antologię wierszy poświęconych Józefowi Piłsudskiemu Marszałek w poezji polskiej (1985).

Pod nazwą Wydawnictwo Historyczne ukazały się: Aleksandra Weissberga-Cybulskiego Wielka czystka (1984) oraz Tadeusza Żenczykowskiego Dramatyczny rok 1945 (1983).

Szyldem Wydawnictwo „V” sygnowane były m.in.: Stefana Kisielewskiego Wspomnienia polityczne (1984), Waldemara Kuczyńskiego Obóz (1986), Józefa Piłsudskiego Rok 1863 (1984), Marka Sobolewskiego O ustrojach demokratycznych i niedemokratycznych (1984).

1982–1983 pn. Wydawnictwo Orzeł Biały wydawano pismo „Krakus” oraz wybór tekstów z czasopism emigracyjnych „Puls” i „Aneks”.

Nakłady sięgały 200–1000 egz. i zależały od posiadanych zasobów papieru i grubości wydawanej pozycji.

Drukowano również znaczki okolicznościowe i kartki świąteczne.

Druk pocz. na powielaczu białkowym (Rota i Wydawnictwo Orła Białego), nast. offsecie (Wydawnictwo Historyczne i V) otrzymanym z darów ze Szwecji. Odpowiedzialni za druk: T. Rudkowski i K. Bogacz; matryce białkowe przygotowywali H. i A. Gutowscy; rysunki i projekt okładek A. Wierzbicka; blachy do offsetu T. Rudkowski.

Skład odbywał się w mieszkaniu A. Wierzbickiej (zajmowała się nim A. Wierzbicka z matką i K. Bogaczem), w mieszkaniu B. Szumskiej z jej udziałem. Miejscem druku i przechowywania było pocz. mieszkanie A. Wierzbickiej, a późn. gł. pomieszczenia na terenie AGH. Pomieszczenie magazynowe w przyziemiu T. Rudkowski i K. Bogacz skrócili wybudowaną ścianką, za którą mieściły się maszyny, papier i archiwum.

Krytyczną sprawą dla wydawnictwa było zaopatrzenie w papier. T. Rudkowski, zatrudniony w AGH jako zaopatrzeniowiec, jeździł po Polsce i skupował papier, a K. Bogacz zdobywał go poprzez kontakty z rodzicami koleżanki, którzy w Nowym Targu prowadzili sklep papierniczy.

Działalność wydawnictwa finansowano ze sprzedaży książek. Dystrybucja i sprzedaż A. Wierzbicka. Centralny punkt kolportażu na terenie AGH, w miejscu jej pracy, przez które przewijała się w sposób naturalny (terminal komputera) b. duża liczba osób, toteż kolportaż publikacji nie był kojarzony z osobą A. Wierzbickiej. Stąd rozchodziła się bibuła i w ramach struktur ABC wypracowanych przez „S” i wśród pracowników i studentów AGH, a dzięki kontaktowi z kurierami rozprowadzano wydawnictwa na terenie Polski. Ważnym odbiorcą była Biblioteka Jagiellońska, która otrzymywała bibułę w pierwszej kolejności, nawet pojedyncze egzemplarze.

Wydawnictwo nie odnotowało wpadek.

Cecylia Kuta

Kraków Region Małopolska

Opcje strony

do góry